Wadharau Kiserema
Mwapuza unaloloma, kwa kituko cha lawama,
Hujajua wanichoma, ukawa wanisakama,
Wasubiri nikavuma, thamani ukininyima,
Wadharau kiserema, chashinda jembe kulima!Waniona ninakwama, kunikosea heshima,
Kwangu waniona ghuma, hukioni changu chema,
Wasubiri nikakoma, kwendeleza taaluma,
Wadharau kiserema, chashinda jembe kulima!Wajiona mchongoma, kukaribishwa ni ngoma,
Waniona kuparama, kwa uionayo dhima,
Hujajua twaandama, kuwafuata wa zama,
Wadharau kiserema, chashinda jembe kulima!Hututakii salama, kwetu waona hatima,
Ya muhimu ni hekima, si vitabu kuvisoma,
Puuza kisagalima, utaiona huduma,
Wadharau kiserema, chashinda jembe kulima!Zidi ukinitazama, mwisho utashika tama,
Unajiona u wima, hujui umekingama,
Fulani wanisukuma, kuniwekea tuhuma,
Wadharau kiserema, chashinda jembe kulima!Uzito wangu kupima, hujui wangu mtima,
Kuzidisha uhasama, itakuzonga nadama,
Hulifanyi la huruma, baraka ikakwandama,
Wadharau kiserema, chashinda jembe kulima!Una mengi ya shutuma, wakosa ya ukulima,
Walima kwa kuchutama, ukawa unalalama,
Cha muhimu taadhima, usijute ya kiama,
Wadharau kiserema, chashinda jembe kulima!© Kimani wa Mbogo
Shairi hili linaelezea dhana ya dhihaka na kudharau inayojitokeza kati ya watu. Mwandishi anatoa sauti ya mtu anayekumbana na vikwazo na dhihaka kutoka kwa wengine, akionesha hisia za kukatishwa tamaa na kutosheka na matokeo ya jitihada zake. Katika muktadha huu, muktadha wa mawasiliano unapoonekana, kuna hisia za kutengwa na kutokuthaminiwa, ambayo inafanya mtindo wa shairi kuwa tisho kwa wale wanaomnyanyasa msomaji wa shairi. Ujumbe huu unategemea dhana ya umuhimu wa juhudi na akili, hata pale ambapo wengine hawaoni thamani ya kazi inayofanywa.
Lengo kuu
Dhamira kuu ya shairi ni kukemea dhihaka binafsi na kijamii inayofanywa na jamii kwa wale wanaojitahidi. Mtunzi anataka kuonesha kuwa, licha ya dhihaka na wadharau kutoka kwa wengine, mtu anapaswa kuendelea na juhudi zake na kutofanya kazi yake kuwa ya dhihaka. Ujumbe huu unamtaka msomaji kujifunza umuhimu wa kutokata tamaa na kuweka mitazamo chanya licha ya mazingira ya kashfa na kutokuthamini.
Mandhari
Mandhari ya shairi hili inaonekana katika jamii inayokutana na changamoto za kiuchumi na kijamii. Suala la kudharauliwa linaweza kuhusishwa na ukosefu wa heshima kwa wale wanaojitahidi katika shughuli za kilimo au kazi nyingine. Mtindo wa kuwasilisha hisia za wasiwasi na majuto unatoa mtazamo wa ukweli wa maisha ya kila siku ya wanajamii wanapokutana na vikwazo vinavyosababishwa na wadharau.
Wahusika
Wahusika katika shairi hili ni wana jamii ambao wanashuhudia mchakato wa mtu ambaye anapambana na wadharau. Mwandishi anajitambulisha kama mhanga wa dhihaka, na pia kuna wahusika wengine wanaowakilisha jamii inayokosoa jitihada za mtu. Ni kama kielelezo cha taswira nyingi zinazohusiana na ukandamizaji wa jamii na wenye muktadha wa kudharau wengine kwa sababu tu ya muktadha wa kijamii au kisiasa.
Hadhira Inayolengwa
Hadhira inayolengwa ni watu wa jamii wote, hasa wale ambao wanaweza kuwa na mawazo ya kibinafsi kuhusu juhudi za wengine. Ni ujumbe kwa jamii nzima, ili iweze kutafakari juu ya umuhimu wa kutambua na kuthamini kazi na juhudi za wengine, bila kujali hali ya kifamilia au kiuchumi walizonazo. Pia ni mwito kwa wale wanaodharaulika kuendelea na jitihada zao bila kujali shutuma.
Msimamo wa Mtunzi
Mtunzi anaonekana kama mtu anayekosoa jamii ambayo inamnyanyasa na kumdharau. Anaunga mkono mtazamo wa utetezi wa haki za watu wanaofanya kazi kwa bidii, akifananisha kadri ya umuhimu wa hekima na maarifa katika maisha. Msimamo wake unasisitiza umuhimu wa kuzingatia mafanikio ya mtu badala ya kudharau. Yeye ni mtetezi wa haki za wasio na sauti katika jamii.
Maoni ya Wasomaji
Bado hakuna maoni yaliyoidhinishwa.
Andika Maoni
Shiriki mawazo yako kwa heshima. Baruapepe yako haitachapishwa wala kuonekana kwa wasomaji.